Niecierpek gruczołowaty, niecierpek himalajski, niecierpek Roylego – roślina miododajna

Niecierpek gruczołowaty, niecierpek himalajski, niecierpek Roylego – roślina miododajna

Niecierpek gruczołowaty (Impatiens glandulifera Royle) kiedyś występował dziko w dalekiej Azji – w Indiach, Pakistanie czy Himalajach. Gdy pojawił się w Europie, rozprzestrzenił się tak, że rośnie dziko praktycznie wszędzie. Jest bardzo cenioną rośliną miododajną, zwiększającą produkcję miodu w pasiekach, w pobliżu których rośnie.

Niecierpek gruczołowaty jest rośliną jednoroczną. Dobrze radzi sobie w różnych środowiskach i na różnych glebach. Lubi gleby wilgotne i bogate w składniki odżywcze, jednak także na uboższych terenach radzi sobie świetnie, kiełkuje, kwitnie i nektaruje. Występuje na skrajach różnego typu lasów, nad rzekami i innymi zbiornikami wodnymi.

Łodyga niecierpka gruczołowatego dorasta do dwóch metrów wysokości, jest bezlistna, zielona i pokryta drobnymi czerwonymi kropkami. Imponującej długości są liście – osiągają do 25 cm długości, są lancetowate i ząbkowane na brzegach. Jednak najpiękniejszą częścią rośliny są kwiaty. Mają około 3 cm długości i 2 cm szerokości, a cała korona ma kształt hełmu. Kwiaty mocno i intensywnie pachną, mają kolor różowy, ale o wielu obliczach. Niektóre mogą być mocno różowe, prawie purpurowe, a inne prawie białe z lekko liliowa nutą.

Niecierpek gruczołowaty kwitnie od lipca aż do października. Niestraszna mu nieco gorsza aura, dopiero przymrozki zatrzymują kwitnienie. Na początku kwitnienia roślina jest oblatywana głównie przez trzmiele, dopiero w nieco późniejszym okresie zaczynają masowo pojawiać się pszczoły. Wydajność miodowa jest bardzo duża – z jednego hektara pożytku pszczoły zbierają aż 700 kg nektaru. Bardzo duża jest również wydajność pyłkowa – 400 kg z hektara.

Pszczelarze mogą korzystać z dobrodziejstwa rosnącego dziko niecierpka, natomiast mają ograniczone możliwości jego uprawy. W naszym kraju jest on bowiem uważany za gatunek mocno inwazyjny, który zagraża naszej rodzimej przyrodzie. Na rozmnażanie czy uprawę niecierpka trzeba mieć specjalne pozwolenie.

Choć niecierpek gruczołowaty kojarzy się pszczelarzom jedynie z dobrą rośliną pożytkową, można go stosować także w kuchni. Jego kwiaty mają delikatnie słodki smak, można je dodawać do sałatek lub jako żywą ozdobę do wielu potraw.

Opracowano na podstawie:
Steffen Guido Fleischhauer, Jadalne rośliny dziko rosnące, Vital Gwarancja Zdrowia, Białystok 2014, s. 93-94

Zobacz również:

Rośliny miododajne, rośliny pożytkowe, rośliny pszczelarskie - spis